Hoe kies je de juiste handzeep?

De keuze voor de juiste handzeep is een belangrijk onderdeel van de hygiënemaatregelen voor een bedrijf in de tuinbouw; zeker als je je bedenkt dat de handen misschien wel de grootste bron van ziekteverwekkers zijn en de impact van een plantziekte enorm kan zijn. Omdat medewerkers meerdere malen per dag hun handen wassen, is het niet alleen belangrijk dat een handzeep goed reinigt, maar ook dat je kiest voor een product wat de huid niet beschadigt. Maar waar moet je op letten bij het kiezen van een handzeep? En kan elke handzeep gebruikt worden bij elke teelt? In dit artikel geeft onze specialist uitleg.

Waarom is de juiste handzeep zo belangrijk?

Met ongeveer 10% van ons lichaamsgewicht is de huid het grootste orgaan van ons lichaam. Hier moet je dus goed voor zorgen. De keuze voor handzeep is dan ook zeer belangrijk. Een goede handzeep voorkomt irritatie aan de huid en houdt de handen schoon. Naast de huid is ook de teelt van belang bij het kiezen van de handzeep. Niet elke handzeep kan namelijk in elke teelt worden gebruikt.

Verschillende typen handzeep

Handzepen zijn er in verschillende soorten. Er zijn schuimzepen, ook wel foamzepen genoemd, lotionzepen, korrelzepen en ontsmettende zepen. Elk soort zeep heeft zijn eigen specifieke eigenschappen:

Schuimzepen/foamzepen: schuimzeep is handzeep in de vorm van een schuim. Door de schuimende substantie voelt de zeep zacht en prettig aan de handen bij het wassen. Schuimzeep kun je gebruiken zonder het te verdunnen met water. Het is zuinig en daardoor goedkoop in gebruik. En vooral geschikt voor sanitaire ruimtes en bij lichte vervuiling.
Lotionzepen: lotionzepen kennen we als de huis-tuin-en-keuken zepen. Om de zeep optimaal te gebruiken, moeten de handen eerst vochtig gemaakt worden. Nadat de zeep is aangebracht, heeft het een snelle en effectieve reiniging voor lichte tot milde vervuiling. De lotionzepen worden net als schuimzepen vooral gebruikt bij lichte vervuiling en in sanitaire ruimtes.
Korrelzepen: in korrelzeep zitten allemaal kleine korrels (van natuurlijk materiaal). Dit zorgt voor een schuureffect, waardoor extreme vervuiling van de handen kan worden verwijderd. Denk hierbij aan olie, vet, lijmresten op waterbasis, verfresten op latexbasis en plantaardige kleurstoffen. Gebruik korrelzeep in eerste instantie droog. Pas wanneer de handzeep goed over de handen is verdeeld en het vuil door de scrubkorrels is los geschuurd, spoel je de handen af met water.
Ontsmettende zepen: is een speciaal ontwikkelde handenreinigingsmiddel voor de tuinbouw, voor de ‘natte’ handontsmetting dus met gebruik van water. De werkzame stof benzoëzuur is een stof die van nature in veel soorten fruit voorkomt en in levensmiddelen als conserveringsmiddel tegen gisten, bacteriën en schimmels wordt ingezet. Het is een milieuvriendelijk middel met een bijzonder goed effect, zonder schadelijke bijwerkingen voor de huid. Daarnaast is het een goede eerste stap in hygiënisch werken. Deze zeep ontsmet de handen en verwijdert de plantensappen.

Handzeep met parfum

In veel handzeep zit parfum verwerkt. Handzeep met parfum mag niet worden gebruikt in de groenteteelt. Dit heeft de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit(NVWA) bepaald met het oog op voedselveiligheid. Het is als groenteteler dan ook van belang hier goed op te letten.

Handzeep zonder parfum

Binnen de groenteteelt is parfum in handzeep verboden. Het assortiment handzeep is dan beperkt. Fadex Rapid is een effectief handreinigingsmiddel zonder parfum en zonder alcohol. Het voordeel ten opzichte van soortgelijke middelen is de veelzijdigheid van dit middel. Je kunt het namelijk op 3 manieren toepassen:

Als zeep voor de natte reiniging. Dus in combinatie met water bij een wasbak.
Als droge zeep. Zonder gebruik van water. Je gebruikt dan een doek waarmee je de zeep afneemt. Ook hierbij verwijdert het middel plantsappen van de handen.
Als droge zeep, zonder doek. In dat geval breng je de zeep aan, wrijf je het in en laat je het middel opdrogen. Het voordeel is dat je hiermee voorkomt dat plantsappen aanhechten. Het nadeel: het drogen kost iets meer tijd.

Gebruik een dispenser

Handzeep kan gaan rotten als het wordt blootgesteld aan zuurstof. Dit komt door de enzymen die in de handzeep zitten. De zeep neemt dan in prestatie af en in de ergste gevallen kan de zeep zelfs schadelijk zijn voor de huid. Om dit tegen te gaan, kan je het beste gebruik maken van een dispenser met een luchtdichte vulling. Hierdoor kan zuurstof niet bij de zeep en blijft de zeep dus langer goed. Ook is dit hygiënischer dan bijvoorbeeld een pot met zeep, omdat de zeep in de verpakking dan niet in contact kan komen met vuil aan iemands handen en er geen kruisbesmetting kan ontstaan.

Handzeep voor bezoekers en kantoorpersoneel

Om plantenziekten uit je bedrijf te houden, is het van belang dat iedereen die de kas betreedt zijn of haar handen wast. Dit geldt voor bezoekers, maar ook voor het kantoorpersoneel. Zorg dat er op de plekken waar de handen gewassen worden een handwasprotocol hangt. Hier staat op vermeld hoe je op de juiste manier je handen wast.

Gebruik van handcrèmes in de tuinbouw

In veel handzeep zit oplosmiddel verwerkt. Dit verwijdert niet alleen het vuil, maar ook huidvetten. Op termijn kan dat zorgen voor droge handen. Om de huid te beschermen, kan je gebruik maken van handcrèmes. Deze breng je na het handen wassen aan op de droge huid. Er zijn handcrèmes voor tijdens het werk, die de huid beschermen tegen invloeden van buitenaf. Deze handcrèmes worden vaak in combinatie gebruikt met handschoenen. Ook zijn er handcrèmes voor na het werk, die de huid voeden en uitdroging voorkomen. Zo blijft de huid gezond.